Do diabła.
To wy.
Jest z was niezadowolony.
- A gdy jest z kogoś niezadowolony... - Potrzebuję czasu.
Dzisiaj.
Zrozumieliście? Dzisiaj.
Dobrze.
RAMÓN MERCADER AGENT NKWD
- Frank. - Można wejść.
Dzień dobry. Daruj, ale dziś nie będzie wywiadu.
- Co się stało? - Miał atak serca.
Ma się już dobrze, ale musi odpoczywać.
Liczę, że wyzdrowieje.
Frank!
Czekam już godzinę. Pospiesz się!
Co tak zwlekasz? Nie ma czasu!
Nataszo, czuję się świetnie.
Jacson, sypiasz w ogóle?
Mało.
Dlaczego?
Koszmary. Jak się pan czuje?
Dużo lepiej, niż uważają lekarze.
Ile dał mi ten twój?
Rok? Pół roku? Mniej?
Nigdy nie słuchaj lekarzy.
Tylko nas...
oszukują.
Może dziś odpoczniesz? Pojedziemy nad jezioro.
Nataszo, nie martw się.
Prawie skończyliśmy, czy tak?
- Tak. - Znakomicie.
Nie będziemy tracić więcej czasu.
No, zaczynaj.
Najlepsze wspomnienie z dzieciństwa?
Och, ty! Niech no pomyślę...
Miałem cztery lata.
Spacerowałem w ogrodzie z niańką, córką kucharki.
Zobaczyła w krzakach węża
i szturchnęła go kijem.
Okazało się, że to żmija.
Niania uciekła, a ja nie mogłem.
Dosłownie sparaliżował mnie strach.
Nic nie mogłem.
Jakby nogi wrosły mi w ziemię.
Na szczęście żmija mnie nie ukąsiła.
Odpełzła.
A chwila, kiedy zwycięstwo okazało się pewne, pamięta pan?
Pewnie.
Dokładnie pamiętam.
Dostałem telegram od Tuchaczewskiego.
Walczył z Antonowem,
naszym ostatnim poważnym przeciwnikiem.
Pamiętam każde słowo.
Rebelia zdławiona. Kropka.
Władza sowiecka panuje już wszędzie.
Kropka.
ROSJA, 16 LIPCA 1921
PANUJE JUŻ WSZĘDZIE...
To historyczna chwila, Sermuks.
Zapamiętajcie ją. Chcę się zwrócić do ludu.
Powiadom najbliższą stację.
Zebrać wszystkich. Cywilów, żołnierzy.
NIECH ŻYJE TERROR REWOLUCYJNY!
Zgromadziliśmy, kogo się dało.
WRÓG LUDU ROBOTNICZEGO ROZBITY!
ZWYCIĘSTWO!
POKÓJ!
Z HYDRĄ KONIEC!
NIECH ŻYJE REWOLUCJA
KOLEJ NA REWOLUCJĘ ŚWIATOWĄ!
MOSKWA, 1921
- Dajcie coś. - Nic nie mam.
Nie jem od trzech dni, umieram. Proszę o cokolwiek.
Naprawdę nic nie mam.
DACZA MAKSIMA GORKIEGO, 1921
- Przepraszam. - Nie szkodzi.
Dziękuję.
PODRĘCZNIK FIZYKI
Uczysz się fizyki w wolnym czasie?
Po prostu mnie to ciekawi.
Chcę wiedzieć, jak działa cały świat.
To cię odróżnia od współczesnej elity politycznej.
Oni uważają, że już od dawna wszystko wiedzą.
I kroją rzeczywistość pod swoją teorię.
Co macie na myśli?
Wiesz, z kim rozmawia teraz Gorki?
Lwie Dawidowiczu.
W Rosji głoduje 30 milionów ludzi.
Najbardziej cierpią ubodzy.
To ci, z myślą o których my i wy
przeprowadzamy te wielkie społeczne przemiany.
Rząd robi wszystko, co tylko można.
Mówię o losie obywateli.
Mój przyjaciel, profesor Prokopowicz, sławny ekonomista,
zaproponował zorganizowanie zbiórki dla głodujących.
Nie sądzę, żeby udało się zebrać wystarczająco dużo.
Kogo będziecie prosić? W kraju nie ma pieniędzy.
Wydaje się, że uważa się za Boga.
Stara się zmienić prawa społeczne i ekonomiczne.
A czemu ma mu się nie udać?
Na razie osiągnął to, co chciał.
Jeśli chcesz wiedzieć, jak działa świat,
idź na Politechnikę.
- Studiuję tam. - Tak?
- Mechanikę i matematykę. - A ja tam wykładam. Ekonomię.
Siergiej Prokopowicz.
- Siedow. Lew Siedow. - Bardzo mi miło.
Mnie i Prokopowicza znają za Zachodzie.
Zgodzicie się, że zebrane tam środki mogą być znaczące.
Kupimy żywność w Europie i Ameryce
i wyślemy w najbiedniejsze rejony.
Ale tylko z pomocą państwa.
Rozumiem. Coś jeszcze?
Niedawno widziałem się z Błokiem. Jest bardzo chory.
Lekarzy, którzy mogliby mu pomóc, nie ma w mieście.
Trzeba go posłać do Finlandii, ale...
GPU nie daje dokumentów.
Rzekomo na osobiste polecenie Dzierżyńskiego.
Zajmę się tym.
Dziękuję, Lwie Dawidowiczu. Nie wątpiłem w was.
Zgadzam się z profesorem Prokopowiczem.
W Ameryce jest klęska urodzaju. Palą zboże.
Świnie karmią mlekiem. Chętnie tanio sprzedadzą nam nadwyżki.
Pomyśleliście o konsekwencjach? Wydamy się słabi w oczach Zachodu.
Trudno.
Jeśli to pomoże rozwiązać problem głodu. I tak musimy się z nimi dogadywać.
Sądzicie, że możemy coś przyjmować od zachodnich wyzyskiwaczy?
Bogaty powinien się dzielić z biednymi.
Ale dobroczynność nas poniży, to prawda.
Zapłacimy, inaczej w oczach chłopów wyjdziemy na niekonsekwentnych.
Chłopów nie interesuje nasza konsekwencja.
- Umierają. - Powinniśmy to wykorzystać.
Teraz, kiedy nad Wołgą zjadają ludzi,
możemy zabrać kosztowności z cerkwi i sprzedać je Zachodowi.
Spotkamy się z oporem.
Liczę na to.
Im więcej popów zginie przy okazji, tym lepiej.
Mówię o chłopach.
Nie przeceniajcie ich. Wieś jest słaba, nie to, co my.
Wykorzystajmy to. Jeśli nie ma już pytań...
Władimirze Iljiczu, wysłałem wam pismo.
W sprawie Błoka i Gumilowa. Przeczytaliście?
Błok stał się kontrrewolucjonistą. Nie możemy wypuścić go z kraju.
Nie wiemy, jakie poglądy będzie szerzyć.
Czego się boicie, Feliksie Edmundowiczu? Epigramów?
Nieuzasadnione represje wobec poetów demonstrują naszą słabość.
Nieuzasadnione? Wątpicie w pracę GPU?
- Ja... - Dosyć, towarzysze!
Darujcie, źle się czuję. Dokończymy później.
Lwie Dawidowiczu. Zaczekajcie chwilę.
- Nie wiem, ile pożyję. - Władimirze.
Daruj mi swoje udawane współczucie, Trocki.
Nigdy nie byliśmy przyjaciółmi, ale nauczyliśmy się mówić sobie prawdę.
Uważam, że to więcej niż przyjaźń. Powiem wprost.
Chcę mieć pewność, że po mojej śmierci dzieło mojego życia trafi w dobre ręce.
Stalin to gbur i tępak. I chce władzy.
A ty zwróciłeś przeciw sobie całą partię.
Powiedz, potrafisz się powstrzymać i przestać prowokować Dzierżyńskiego?
Jest silny i potrzebujemy go.
Jeśli się zgodzę, to jak widzisz moją przyszłość?
Towarzyszu Dzierżyński. Zaczynajcie.
Jakakolwiek teoria ekonomiczna
powinna się opierać na badaniach historycznych.
Profesor Prokopowicz?
Idziemy.
Prowadzę wykład. Pozwólcie skończyć.
Nie szkodzi.
Co robicie? Zostawcie go!
Cicho!
Bo wezmę i ciebie.
Ojcze.
Nigdy o nic cię nie prosiłem.
Przybrałem nazwisko mamy, żeby wszystko osiągnąć samemu.
Jeśli profesor jest niewinny, wypuszczą go.
- Pomóż mu, proszę. - Już o tym mówiliśmy.
Wyobrażasz sobie, że jest wrogiem?
Wierzę w kompetencje GPU. Nic nie będę wyjaśniać.
Ani się usprawiedliwiać.
On ma rację.
Co?
W dziale muzealnym aresztowali archiwistę. Ma 70 lat.
W całej Moskwie wyłapują inteligentów. Pisarzy, filozofów...
- To nie terroryści. - Dosyć!
Dzień dobry, Lwie Dawidowiczu.
Jeśli nie śledzicie wiadomości, informuję was.
Błok umarł trzy tygodnie temu. Gumilowa rozstrzelali wczoraj.
Nie winię was za ich śmierć.
Wszyscy jesteśmy winni.
Żeby pokonać wroga, stworzyliśmy molocha.
Wy go wychowaliście. Karmiliście krwią ofiar.
Wróg pokonany, ale moloch chce więcej.
Winnych i niewinnych, wrogów i przyjaciół, wszystko mu jedno.
Jest głodny. Pragnie więcej krwi.
Zaczął od poetów, bo są słabsi niż inni.
Ale wyrosną mu zęby i ruszy na znaczniejsze ofiary.
Pogrążyliście prześladowcę. Nie stańcie się nim.
Okażcie miłosierdzie.
Maksim Gorki.
Był pan drugi w kraju.
Nie mógł pan tego powstrzymać?
Wojna domowa się skończyła.
Ale Światowa Rewolucja była jeszcze przed nami.
Najważniejszą bitwę, tę o umysły,
musieliśmy jeszcze wygrać.
Ciągle usprawiedliwia pan przemoc wyjątkowymi okolicznościami.
A skazał pan tysiące niewinnych.
Czym to usprawiedliwić?
Przyszłym zwycięstwem. Czasem trzeba ustąpić.
Tak, poświęciłem tych ludzi.
Ale dzięki temu ocaliłem o wiele więcej.
- Kiedy? - Na plenum.
Wspólnie wystąpimy przeciw niemu i wykluczymy z KC.
Stalin łatwo nie ustąpi.
GORKI, 1922
Oczywiście. Spróbuje się buntować.
Ale z kim?
Lud go nie zna.
Poprze go najwyżej Dzierżyński ze swoją CzK.
Wtedy ja poderwę wojsko.
I zniszczysz to, o co walczyliśmy?
Druga wojna domowa spustoszy kraj.
Chcesz władać pustynią?
Dzierżyński przesadził.
Terror nie jest już potrzebny. A więzienia pękają w szwach.
Żeby choć od kontrrewolucjonistów! Wziął się za profesorów!
Najpierw poeci, teraz profesorowie.
Spokojnie, Lwie. Decydujemy o losie kraju
i rewolucji, a ty przejmujesz się inteligentami.
- Wszystko dobrze? - Nie współczuj mi!
Nikomu nie współczuj! Powinieneś być silny i bezlitosny.
Tylko tak wygrasz! Nadio, mam się dobrze.
Właśnie widzę.
Masz odpoczywać, a nie pracować! A wy go męczycie!
- Sam go wezwałem! - A ja go odprawię. Idźcie.
Trocki. Zrozumiałeś?
Tak.
Odpoczywaj.
Sekretariat, Fotijewa.
Lidio Aleksandrowna. Mówi Stalin.
- Dzień dobry, Józefie Wissarionowiczu. - Dzień dobry.
Połączcie mnie z Iljiczem.
- Poszedł na spacer. - Sam?
Z Lwem Dawidowiczem.
Przekazać mu coś?
Nie trzeba. Dziękuję.
WEZWANIE
SIEDZIBA GŁÓWNA GPU MOSKWA, ŁUBIANKA, 1922
To dopiero.
Towarzyszu Iljin. Usiądźcie.
Za waszymi kolegami trzeba się uganiać.
A wy sami przyszliście. Co za uświadomienie.
Ukrywanie się nie jest możliwe. A o co się mnie obwinia?
- A czy to ważne? - Mimo wszystko.
Odmowa współpracy z władzą sowiecką.
Nie odmawiałem współpracy z waszą władzą.
Waszą? Czyli nie jest wasza, Iwanie Aleksandrowiczu?
Nie wyzwoliliśmy was z niewoli?
Istotnie, daliście ludowi wolność. Innego rodzaju.
Wolność od sumienia.
Wiecie, jak ludzie nazywają ten budynek?
Okręt śmierci.
Cóż...
Zapraszam na pokład.
W odpowiedzi na łamanie wolności słowa,
tłumienie systemu niezależnej edukacji wyższej w kraju,
w odpowiedzi na aresztowania
i prześladowania wykładowców uniwersyteckich,
ogłaszamy powszechny i bezterminowy strajk.
I apelujemy do studentów i wykładowców,
do każdego, komu zależy na rosyjskiej edukacji,
o przyłączenie się do nas.
Precz z nowymi tyranami! Precz z nowymi carami!
Precz z nowymi tyranami!
Precz z nowymi carami!
Precz z nowymi tyranami!
Precz z nowymi carami!
- Dziękuję, komisarzu. - Nie ma za co.
Ja to rozumiem. Błędy młodości.
Kto ich nie popełnia?
- Nie zdążyłem spisać. - Jeszcze raz dziękuję.
Do widzenia.
Idziemy.
Co ty robisz?
To, co ty powinieneś. Walczę o sprawiedliwość.
Co ty wiesz o sprawiedliwości, gówniarzu?
- Lew! - Pozwól mi porozmawiać z synem.
Wiesz, że to wykorzystają moi przeciwnicy?
Zadajesz mi cios w plecy. Burzysz to, co stworzyłem!
Co tworzysz? Świetlaną przyszłość?
Dla kogo, skoro unicestwicie każdego, kto myśli inaczej?
Dla bezmózgich niewolników? Nie chcę takiej przyszłości.
Żaden z ciebie rewolucjonista!
Kłamca, kat i uzurpator! Najgorszy z nich!
Kochałem cię. Byłeś dla mnie wszystkim.
Ale teraz widzę, jaki jesteś. Boisz się o swój światek.
Nienawidzę cię. Nie chcę cię widzieć.
- Lowa! - Zostaw go!
Niech idzie.
Który ma największy autorytet?
- Iljin. - Za co aresztowany?
Nie zamykamy bez powodów.
- Pytam. - Walka z rewolucją.
- A konkretnie? - Wyjaśniamy to.
- Chcę z nim porozmawiać. - Szkoda czasu.
Tak jest.
- Wiecie, kim jestem? - Tak.
Dobrze. Kawa na ławę.
Zamierzamy skończyć z wewnętrzną kontrrewolucją,
którą popieracie wy i wam podobni.
Ale chcę wam dać szansę uniknięcia wyroku.
W zamian musicie dowieść lojalności.
List zbiorowy, podpisany przez was i waszych kolegów,
z oficjalnym uznaniem władzy Rad.
Jesteście nam potrzebni. Wasz umysł, wiedza.
Razem odbudujemy ten kraj i uczynimy go najlepszym na świecie.
W zamian otrzymacie
godziwe warunki życia dla siebie i rodzin.
Nie mogę tego zrobić.
- Dlaczego? - Jest pan kłamcą, złodziejem i mordercą.
Pod pozorem wolności przynieśliście ludziom największą niewolę.
Z waszych rąk zginęło więcej Rosjan niż w jakiejkolwiek wojnie.
- A pan pyta dlaczego? - Wiecie co?
Nie załamujcie rąk.
Przegraliście, a teraz spójrzcie w przyszłość.
Przyszłość...
Wasza przyszłość już tu jest. W tych murach, niech pan spojrzy.
Wasze osiągnięcia powstaną na cierpieniu i strachu.
Wymuszacie zapewnienia wierności waszym ideom torturami.
Wasze wywody po mnie spływają.
Ale wasz zapał wydaje się szczery.
Skoro takie z nas diabły wcielone, to czemu lud nas poparł?
Poparł was motłoch, a nie lud.
Wasza rewolucja to tak naprawdę bunt bandytów.
Pozostałych zastraszyliście albo skusiliście ideą raju na ziemi.
To podstęp szatana.
My tylko zaprowadziliśmy sprawiedliwość.
Wasz raj na ziemi to Imperium Rosyjskie w 1913.
Opowiedzcie o tym ludziom. Głodującym chłopom i robotnikom,
których trzymaliście w ryzach pijaństwem i niewiedzą.
Opowiedzcie Żydom, niemającym prawa żyć po sąsiedzku z wami.
Świat, który pan zniszczył, Trocki, nie był doskonały.
Miał swoje szumowiny.
A wy z każdego zrobiliście szumowinę.
Można być albo katem, albo oklaskującym go niewolnikiem.
Wasza rewolucja to bluźnierstwo. Brutalne bluźnierstwo.
Rządzicie strachem. Ale niedługo.
Jeśli lud was nie obali, sami poderżniecie sobie gardła.
Tak... Podpiszecie ten list?
- Nie. - Nie? Dobrze.
Skoro chcecie umrzeć, proszę bardzo.
Ale tym samym skazujecie na śmierć kolegów.
Nie. To pan skazuje ich na śmierć.
KREML, 1922
Strajk profesorów jest jak bunt kronsztadzki.
Tylko z podręcznikami zamiast broni i nie na polu walki.
Dlatego należy z nimi tak samo postąpić.
Zdławić bunt, nie licząc się z ofiarami.
Zatrzymaliśmy najgroźniejszych członków spisku profesorów.
Sześćdziesięciu trzech.
Ich egzekucja otrzeźwi pozostałych wykładowców i studentów.
A zwolennicy podzielą ich los.
Do kiedy?
Słucham?
Wątpliwość. To cecha rozwiniętego umysłu.
Tylko dureń i podlec w nic nie wątpi.
Jeżeli co jakiś czas będziemy likwidować dysydentów,
to kto nam zostanie?
Uważam, że Lew Dawidowicz też wie,
że ci profesorowie to wrogowie ideologiczni.
Nie można tolerować ich postawy.
Prawda. Ale nie trzeba ich rozstrzeliwać.
Brali udział w kontrrewolucyjnym spisku!
Wymyślonym. Przez was.
Ten ich spisek to odmowa pracy na naszych warunkach.
Egzekucja znanych na całym świecie intelektualistów
zrazi do nas inteligencję Zachodu, której znaczna część nas popiera.
A wtedy zostaniemy bez kredytów, technologii i specjalistów.
Bez których nasza industrializacja upadnie.
Mamy tańczyć, jak Zachód zagra?
Tak, jeśli to pomoże nam ich przegonić.
Póki jesteśmy słabi, zapomnijmy o godności
i uczmy się od nich wszystkiego.
Iljin.
Wychodzisz.
Panowie.
Czas na mnie.
Żegnajcie.
Szybciej, co tak wolno?
Na wojnie przemoc była uzasadniona.
Strach i represje to oręż osób bez autorytetu.
A litość to prawo silnych.
Przywilej zwycięzców.
Okazując litość, pokazujemy wszystkim, że wygraliśmy.
Jesteśmy pewni siebie i nie boimy się oporu.
Rozumiem...
- Towarzyszu. - Zaraz.
Co konkretnie proponujecie?
Tolerować ich wieczne ataki?
Nie. Odesłać ich z kraju jako niepożądany element.
To dla nich podarunek.
Za granicą też będą naszymi wrogami.
A czy ich tam nie ma? Pełno wrogów.
Profesorowie tylko do nich dołączą.
Za to możemy o wiele więcej zyskać.
- A co stracimy? - Niech mówi.
Co takiego zyskamy?
Ludzi.
Tych, którzy teraz nam nie wierzą.
Pokażemy im, że się nie boimy.
Możecie ujadać, ale nie tutaj. Precz, poradzimy sobie bez was.
To albo głupota, albo kontrrewolucja.
Feliksie, uważam, że oba stanowiska są jasne.
Głosujmy.
Tylko członkowie Politbiura. Wy nie, Feliksie Edmundowiczu.
A więc. Kto jest za propozycją towarzysza Stalina?
Podpisujcie.
- Powiedziałem, że niczego... - Podpisujcie.
Kto jest za propozycją towarzysza Trockiego?
Podpisujcie, że nie wrócicie do Rosji pod karą śmierci,
jeśli was uwolnimy.
Jeśli oskarżony zgodzi się opuścić kraj na swój koszt,
odzyska wolność pod warunkiem, że wyjedzie z RFSRR
w ciągu pięciu dni.
W przeciwnym wypadku trafi do osobnego oddziału,
a potem do obozu pracy.
Wszyscy zrozumieli?
Cztery do trzech. Wygrywa wniosek Trockiego.
Feliksie Edmundowiczu, przygotujcie do wyjazdu
najgroźniejszych waszym zdaniem inteligentów.
Oczyścimy Rosję.
Lowa.
Mama wszystko mi powiedziała. Tato, chciałem...
Karsawin!
Łosski!
Trubieckoj!
Prokopowicz!
Frank! Bierdiajew!
Wyszesławski! Kiesewetter!
Nie tego chciałeś. Wiem o tym.
Ale będą żyć.
Może kiedyś wrócą.
Kiedy wszystko tu naprawię.
Iljin.
Bakkał! Nowikow!
Jasinski! Ugrimow!
Cwietkow! Mietelski!
Prawodanowski! Sybirski!
GORKI, 1922
Wołodia, połóż się. Powinieneś odpoczywać.
Odpoczynek wpędzi mnie do grobu.
- Co ty mówisz? - Nadio, wiesz, co mam na myśli.
Czuję się znakomicie.
Już prawie skończyliśmy.
Pięć minut, Nadieżdo Konstantinowna. Słowo.
- Liczę, że to prawda. - Idź, moja droga, dzięki.
- Za wcześnie odkryliśmy karty. - Nie dajmy się strachowi.
Straciliśmy Dzierżyńskiego, ale mamy większość w Politbiurze.
Na plenum będziemy silniejsi.
Posłużymy się moim autorytetem i twoją energią.
Tak. Już pora zrzucić maski.
Jutro ja przemówię pierwszy. Następnie Stalin, a potem ty.
Zadam cios i zrzucę go z siodła.
Nie zdoła zareagować. Nie umie improwizować.
Coś tam wybełkocze. A ty go dobijesz!
Po takich batach na oczach całej partii, straci autorytet.
- Przeczytałeś? - Krótko i śmiertelnie.
Tak?
Nigdy nie czułem się bardziej żywy.
Lidio Aleksandrowna!
Zróbcie kopię.
Mam ochotę się bić.
Ze Stalinem.
Lwie Dawidowiczu, pilny telegram z Kremla.
Czytajcie.
Władimir Iljicz miał udar.
Jest sparaliżowany i nie może mówić.
Członkowie Politbiura pod waszą nieobecność
postanowili nie przekładać plenum.
Niech pan mówi, co chce. Po prostu przegrał pan.
Kiedy stale patrzy się wprzód, nie ma czasu na oglądanie się.
To pozwala wrogowi uderzyć w plecy.
Czego, Nataszo?
Kurier z kanadyjskiej ambasady.
Coś pilnego.
Po tym zamachu Meksykanie sprawdzili
każdego cudzoziemca, który tu bywał.
Jacson nie jest tym, za kogo się podaje.
- Wezwę ochronę. - Nie.
Wiedzieliśmy, że ten dzień
w końcu nastanie, Nataszo.
Nie.
- Błagam cię. - Cicho.
Podjąłem decyzję.
Tak będzie lepiej, wierz mi.
Żegnaj.
Kocham cię.
Zawsze kochałem tylko ciebie.
Wiem.
Też cię kochałam.
Tylko ciebie.
Kontynuujemy?
Tak.
Po udarze Lenin przestał pracować.
I szybko zostałem sam.
Jak w próżni.
Stalin wszędzie umieścił swoich.
Nowy rodzaj ludzi, z pustymi oczami.
Gotowych spełniać każde polecenie wodza.
A potem wszystko się skończyło.
Jak wiadomo,
opozycja z Trockim na czele agitowała przeciw Leninowi.
Zachowajcie spokój.
Trocki nie może być komunistą!
To spekulant, jak na Żyda przystało.
Nie ma się co dziwić, że teraz Trocki sprzeciwia się
jednemu z bliskich ludzi Lenina, towarzyszowi Stalinowi.
Nie wierzy w budowę socjalizmu w Rosji,
bo nie wierzy w siłę narodu rosyjskiego!
Rozstrzelać go!
Gotowy?
Stój! Ty dokąd?
Jedziemy.
Tato! Tato!
Ludzie! Toż to Lew Trocki! To skandal!
Czemu nic nie mówicie?
Ponieważ zachowanie Trockiego
nosiło znamiona otwartej kontrrewolucji,
partia postanowiła wyprawić go
poza granice Związku Sowieckiego.
Ostatnie pytanie. Gdyby miał pan możliwość powrotu...
- Do Rosji? - Do przeszłości.
Gdyby znów miał pan te same możliwości, co zrobiłby pan inaczej?
Nic.
A co z dziećmi?
Z ojcem, przyjaciółmi? Sympatykami, ofiarami?
Nic nie zrozumiałeś.
Czepiasz się szczegółów.
Zmieniłem świat.
Nie, nie, próbował pan tylko.
Ale nic nie wyszło. I skończył pan tutaj.
Żyjąc w strachu i nienawiści. A będzie gorzej.
Będzie pan gnić, mówiąc sobie, że postępował słusznie.
I nie wierząc w to. Nawet zabić się pan nie może.
Bo byłoby to oznaką porażki.
Żegnaj, Trocki.
Jacson.
Pamiętasz, jak ci powiedziałem,
że jesteśmy do siebie podobni?
Nic z tego.
Jesteś inny.
Tchórz.
Nie starcza ci siły woli, żeby doprowadzić zadanie do końca.
Nie wspomnę nawet o sile potrzebnej do złamania nakazów.
Pytasz, czy chcę wrócić?
Wrócę, a jakże.
Ale nie w przeszłość. W przyszłość.
Zasiałem ziarna, które wykiełkują.
Krwią i cierpieniem pokazałem ludziom nowy świat.
A oni nie zechcą już żyć w dawnym.
Nigdy.
Podpaliłem świat. Czujesz ten zapach?
Zapach! Popioły.
Żałuję tylko, że byłem nie dość konsekwentny i okrutny.
Byłem miękki tam, gdzie konieczna była twarda ręka.
Cofałem się, zamiast iść wprzód.
Nie przejmując się ofiarami.
Ale to nic. Świat płonie już ogniem nowej wojny.
Kto wie, do czego ona doprowadzi?
Gdzie wtedy będzie twój Stalin? Czuję się silny!
Silny.
Jestem gotów wrócić. Gotów!
Ta wojna to oczyszczający ogień.
W którym kryje się nowy, sprawiedliwy świat!
Moje idee są nieśmiertelne.
Co znaczy, że sam jestem nieśmiertelny.
Droga grzeszników jak gęsty mrok, nie wiedzą, o co się potkną.
Księga Przysłów, 4, 19
LEW TROCKI
Tekst: Artur Wierzchowski